Ανακαλύπτουμε και γνωρίζουμε νέους προορισμούς στην Ελλάδα.

Παραλίες, πόλεις, χωριά, νησιά…

Κρυμμένοι θησαυροί που περιμένουν να τους γνωρίσουμε!!!

Εξερευνώντας…

2810 253861
Ηράκλειο, Κρήτη
info@greecedestination.gr

Πόλεις & Χωριά στο Νομό Πέλλας

Άγιος Αθανάσιος

Ο Άγιος Αθανάσιος Πέλλας είναι χτισμένος σε υψόμετρο 1.200 μέτρων στις πλαγιές του όρους Καϊμακτσαλάν. Έχει χαρακτηριστεί παραδοσιακός οικισμός από το 1992. Ο Άγιος Αθανάσιος αναπτύσσεται ταχύτατα τουριστικά λόγω της γειτνίασης του με το χιονοδρομικό κέντρο του Καϊμακτσαλάν. Μέχρι το 1928 ονομαζόταν Τσέγανη ή Τσεγάνη. Το χωριό χτίστηκε στα τέλη του 16ου αιώνα μάλλον από κτηνοτρόφους και χτίστες από την Ήπειρο και βρισκόταν υπό τον έλεγχο του Αλή Πασά των Ιωαννίνων, ο οποίος είχε παραχωρήσει κάποια προνόμια στους κατοίκους για την αυτοδιαχείριση των κτημάτων. Στην περιοχή, βρέθηκαν ερείπια από κατοικίες και οχυρώσεις από τα ρωμαϊκά και βυζαντινά χρόνια, κάτι που δικαιολογείται λόγω της εγγύτητας του οικισμού με την Εγνατία Οδό. Κατά τη δεκαετία του ’80, ιδρύεται πεδινότερα και το χωριό Νέος Άγιος Αθανάσιος, καθώς το παλιό χωριό κρίθηκε ανασφαλές από γεωλογικής άποψης μετά από σεισμούς. Ο παλιός οικισμός εγκαταλείφθηκε πλήρως μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του ’90, οπότε δημιουργήθηκαν ξενώνες και αναπτύχθηκε τουριστική δραστηριότητα λόγω του χιονοδρομικού κέντρου του Καϊμακτσαλάν.

Θεοδωράκι

Το Θεοδωράκι βρίσκεται χτισμένο σε υψόμετρο 420 μέτρων, στους πρόποδες του όρους Πάικο. Μέχρι το 1925 ονομαζόταν Τούδορτσι ή Τόδορτσι. Η οικονομία του χωριού βασίζεται στην κτηνοτροφία και τη γεωργία, με την καλλιέργεια αμπελιών, ελιών και δημητριακών. Στο χωριό παράγονται τυριά και κάθε Οκτώβριο διοργανώνεται γιορτή τυριού. Το Θεοδωράκι δημιουργήθηκε το 14ο αιώνα. Το χωριό παρέμεινε χριστιανικό κατά τη διάρκεια της τουρκοκρατίας και στις αρχές του 20ού αιώνα είχε αμιγώς χριστιανικό πληθυσμό, ελληνικής καταγωγής. Στο χωριό βρίσκεται εκκλησία αφιερωμένη στην Ανάληψη του Σωτήρος, η οποία έχει κηρυχθεί διατηρητέο μνημείο και έργο τέχνης. Η εκκλησία, τρίκλιτη βασιλική με ανοιχτή στοά στη δυτική και νότια πλευρά της και τοιχογραφίες στο εσωτερικό, χτίστηκε περίπου το 1800. Στην εκκλησία φυλάσσονται εικόνες οι οποίες χρονολογούνται από το 1778.

Λουτράκι

Το Λουτράκι είναι χτισμένο σε υψόμετρο 260 μέτρων και μέχρι το 1922 ονομαζόταν Κάτω Πόζαρ. Το χωριό δημιουργήθηκε στις αρχές του 20ού αιώνα από τους κατοίκους του χωριού Γκόρνο Πόζαρ (Άνω Πόζαρ) και είχε χριστιανικό πληθυσμό. Στο Άνω Λουτράκι βρίσκεται ναός του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου, ο οποίος έχει κηρυχθεί μνημείο που χρήζει ειδικής κρατικής προστασίας. Πρόκειται για τρίκλιτη βασιλική με υπερώο και χαγιάτι, και έχει υποστεί νεότερες μετασκευές, όπως την κατεδάφιση του πυργοειδούς καμπαναριού. Εσωτερικά έχει διατηρηθεί η αρχική εικόνα του μνημείου, ο βόρειος και ο νότιος τοίχος και τα δύο επιστήλια των κιονοστοιχιών, που είναι κατάγραφα από τοιχογραφίες των τελευταίων δεκαετιών του περασμένου αιώνα. Χαρακτηριστική είναι η αφθονία των ηχητικών αγγείων σε όλο το μήκος των πλαγίων τοίχων. Το τέμπλο διασώζει αξιόλογο γραπτό και γλυπτό φυσιοκρατικό διάκοσμο. Σύμφωνα με την παράδοση η ανέγερση του ναού ανάγεται περί το 1800, αν και τα περισσότερα στοιχεία υποδηλώνουν μια εποχή γύρω στα μέσα του 19ου αιώνα.

Λυκόστομο

Το Λυκόστομο είναι χτισμένο σε υψόμετρο 200 μέτρων  και μέχρι το 1926 ονομαζόταν Στρούπινο. Το χωριό είχε μικτό μουσουλμανικό και εξαρχικό χριστιανικό πληθυσμό στις αρχές του 20ού αιώνα, με πλειοψηφία χριστιανών. Στο χωριό λειτουργούσε εξαρχικό σχολείο. Με την ανταλλαγή πληθυσμών το 1923, οι μουσουλμάνοι αναγκάστηκαν να μετοικήσουν στην Τουρκία και στο χωριό εγκαταστάθηκαν 24 προσφυγικές οικογένειες.

Μάνδαλο

Το Μάνδαλο είναι χωριό που έως το 1928, ονομαζόταν Μανδάλοβο. Η ονομασία του χωριού Μάνδαλο προέρχεται κατά μία άποψη από το ρήμα «μανδαλώνω» (=ασφαλίζω, δένω), γιατί το Μάνδαλο ήταν αρχικά παραθαλάσσιο και έπειτα παραλίμνιο χωριό. Μανδάλωμα ονομαζόταν το δέσιμο που γίνονταν στις βάρκες και στα άλλα σκάφη στις όχθες της λίμνης. Η ιστορία της περιοχής που σήμερα στεγάζεται το Μάνδαλο ξεκινάει από πάρα πολύ παλιά. Στην περιοχή αυτή ανακαλύφθηκαν ερείπια νεολιθικού οικισμού που κατοικήθηκε από το 4600 μέχρι το 4000 π.Χ. Ο οικισμός επανακατοικήθηκε μετά το 3000 π.Χ. στην πρώιμη εποχή του. Από εκεί και πέρα δεν υπάρχει ιστορική μαρτυρία για την κατάσταση στην περιοχή έως τα χρόνια των Μακεδόνων Βασιλέων γύρω στο 400 π.Χ., όπου η περιοχή πιθανολογείται ότι ανήκε στο Μακεδονικό βασίλειο. Η εκκλησία του χωριού είναι του Αγίου Νικολάου, βασιλική, χτίστηκε γύρω στο 1855 και ήταν αρχιτεκτονικού ρυθμού Βασιλικής. Κάηκε από τους Τούρκους, αλλά ξαναχτίστηκε από τους κατοίκους μετά την απελευθέρωσή τους. Στον οικισμό Μαύρο χτίστηκε περίπου το 1915 η τρίκλιτη βασιλική της Αναλήψεως του Κυρίου.

Μηλιά

Η Μηλιά ή Μηλέα βρίσκεται χτισμένη σε υψόμετρο 140 μέτρων και μέχρι το 1926 ονομαζόταν Καρλάτ ή Καρλάδοβο. Το χωριό είχε μουσουλμανικό πληθυσμό. Με την ανταλλαγή πληθυσμών το 1923, οι μουσουλμάνοι αναγκάστηκαν να μετοικήσουν στην Τουρκία και στο χωριό εγκαταστάθηκαν 169 προσφυγικές οικογένειες. Με τη μικρασιατική καταστροφή ένας από τους ανθρώπους που εγκαταστάθηκαν στο χωριό ήταν ο πάτερ Παύλος ο Τσαουσάκης ο οποίος κουβάλησε μαζί του από την Τουρκία διάφορα κειμήλια εκ των οποίων αρκετά σώζονται ακόμη στην εκκλησία του χωριού. Ένα από αυτά είναι η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας της Μηλιώτισσας και η καμπάνα της εκκλησίας η οποία βρίσκεται εν λειτουργία ακόμη και σήμερα.

Όρμα

Η Όρμα βρίσκεται στα σύνορα της Ελλάδας με την πρώην Γιουγκοσλαβία, δίπλα στα Λουτρά Πόζαρ, στους πρόποδες του όρους Βόρας (Καϊμακτσαλάν). Παλαιότερα ονομαζόταν Τρέσινο. Η ονομασία του χωριού οφείλεται κατά μια εκδοχή στην ομώνυμη αρχαία μακεδονική πόλη που τοποθετείται στην ευρύτερη περιοχή ενώ σύμφωνα με άλλη από τα νερά του ποταμού που ξεχύνονταν ορμητικά μέσα από το βουνό. Διακρίνεται για τη φυσική ομορφιά του, περιτριγυρισμένο από πράσινο και φυσικά νερά. Εντυπωσιακή είναι η κεντρική πλατεία του χωριού με πλατάνια. Η εκκλησία του χωριού είναι του Αγίου Νέστορα. Οι κάτοικοι του χωριού εκτός του τουρισμού ασχολούνται με τη γεωργία και κυρίως με την παραγωγή κερασιών, κάστανων, κοκαριών και ροδακίνων.

Περίκλεια

Η Περίκλεια βρίσκεται χτισμένη σε υψόμετρο 597 μέτρων, στον ορεινό όγκο της Αλμωπίας. Συγκεκριμένα βρίσκεται στη βόρεια και δυτική πλευρά ενός πλούσιου, μεγάλου οροπεδίου, στη συμβολή του όρους Τζένα (2.182) και του όρους Πάικο (1.650). Την κοινότητα διαρρέουν δύο ποτάμια. Το πρώτο πηγάζει από τους πρόποδες της Τζένας και το δεύτερο από το όρος Πάικο. Καί τα δύο ενώνονται και κατηφορίζουν προς τον κάμπο της Καρατζόβας, όπου μαζί με άλλα ποτάμια σχηματίζουν τον ποταμό Μογλενίτσα. Επίσης, η περιοχή διαθέτει άφθονα υπόγεια νερά. Στο τέλος του χειμώνα, λιώνουν τα χιόνια από τα όρη Τζένα και Πάικο και σχηματίζουν τους χείμαρρους «Σάλνιτσα» και «Βαλισέκα». Κατά την τοπική παράδοση, η περιοχή παλιά ήταν λίμνη και πήρε τη σημερινή της μορφή από προσχώσεις φερτής ύλης από τα βουνά που την περιβάλλουν σαν πέταλο. Σ’ αυτό συνηγορούν διάφορα πετρώματα που υπάρχουν στην περιοχή καθώς και άλλα ευρήματα. Όλοι οι κάτοικοι είναι Μογλενίτες Βλάχοι και η ύπαρξη του χωριού χάνεται στα βάθη των αιώνων σύμφωνα με τις μαρτυρίες των γερόντων. Μαζί με τα γειτονικά χωριά της Λαγκαδιάς, της Νότιας, του Αρχαγγέλου αλλά και του Σκρα, της Κούπας και των Μεγάλων Λιβαδίων που βρίσκονται στο διπλανό Νομό, ανήκουν στην ξεχωριστή φυλή των Μογλενίτων Βλάχων η οποία διαφέρει εξ’ ολοκλήρου από τους Βλάχους της υπόλοιπης Ελλάδας. Η γλώσσα τους ανήκει στο ρουμάνικο γλωσσικό σύνδεσμο (μοιάζει πολύ με τη ρουμάνικη γλώσσα). Οι άνθρωποι ζεστοί, φιλόξενοι και περήφανοι είναι πρόθυμοι να σε καλωσορίσουν στο χωριό.

Πιπεριές

Οι Πιπεριές βρίσκονται χτισμένες σε υψόμετρο 160 μέτρων και μέχρι το 1926 ονομαζόταν Μπίτζιο Μαχαλά. Το όνομα το χωριό το πήρε από τις καλλιέργειες πιπεριών. Σήμερα στο χωριό καλλιεργούνται αμπέλια, ροδάκινα, δαμάσκηνα, κεράσια, σπαράγγια, τριφύλλια, καλαμπόκια και σιτάρι. Το χωριό είχε μουσουλμανικό πληθυσμό στις αρχές του 20ού αιώνα. Με την ανταλλαγή πληθυσμών το 1923, οι μουσουλμάνοι αναγκάστηκαν να μετοικήσουν στην Τουρκία και στο χωριό εγκαταστάθηκαν 136 προσφυγικές οικογένειες και ο οικισμός έγινε αμιγώς προσφυγικός. Στην εκκλησία του χωριού, η οποία χτίστηκε την περίοδο 1953 – 1965, φυλάσσεται η εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου του 12ου αιώνα, η οποία προέρχεται από το χωριό Γεντζέ της Πανόρμου Βιθυνίας.

Προφήτης Ηλίας

Ο Προφήτης Ηλίας είναι τοποθετημένος στα δυτικά ενός υψώματος, στους νοτιοδυτικούς πρόποδες του όρους Πάικο, στα ανατολικά της εισόδου των στενών του Αψάλου και δυτικά της εξόδου της κοιλάδας του ποταμού Αλμωπαίου. Ο ποταμός Αλμωπαίος έχει όλο το χρόνο νερό και στις όχθες του υπάρχουν υδροχαρή φυτά όπως πλατάνια και λεύκες. Στις γύρω ημιορεινές εκτάσεις υπάρχει ποώδης βλάστηση με βοσκοτόπια. Οι πεδινές περιοχές, που εντάσσονται στον ευρύτερο γεωγραφικό χώρο της πεδιάδας της Θεσσαλονίκης, υδροδοτούνται από τον ποταμό, μέσω εκτεταμένης ποτιστικής εγκατάστασης, εντατικοποιώντας την αγροτική παραγωγή κυρίως οπωροκηπευτικών, απ’ όπου παράγονται κυρίως ροδάκινα. Κύριο άγριο θηλαστικό της περιοχής είναι η βίδρα, ενώ μεταξύ των πτηνών μπορούμε να συναντήσουμε στην ευρύτερη περιοχή αξιόλογα είδη όπως βαλτοποταμίδα, βυδοβυζάχτρα, φιδαητός, χαλκοκουρούνα, βαλκανοτσικλητάρα, πετρίτης, λιοστριτσίδα, γαϊδουροκεφαλάς, ασπροπάρης και δεντροτσιροβάκος. Στο λόφο, στις ανατολικές υπώρειες του οποίου βρίσκεται ο οικισμός, υπάρχουν βραχώδεις φωλιές πουλιών.

Φλαμουριά

Το χωριό Φλαμουριά είναι ημιορεινός οικισμός, χτισμένος σε υψόμετρο 315 μέτρων σ’ ένα πλάτωμα των βορείων αντερεισμάτων του Κεντρικού Βερμίου. Παλιά το χωριό ονομαζόταν «Πόδος», από το 1928 όμως μετονομάστηκε στη σημερινή του ονομασία. Η επιλογή της νέας ονομασίας οφείλεται στις πολλές Φλαμουριές από τις οποίες είναι κατάφυτη η περιοχή. Το χτίσιμο του χωριού και η αρχική εγκατάσταση των κατοίκων δεν είναι γνωστό πότε έγινε. Λέγεται ωστόσο –αν και είναι άγνωστο ποιος ήταν ο αρχικός πυρήνας– ότι το χωριό δημιουργήθηκε από ανθρώπους που, καταγόμενοι κυρίως από την Ήπειρο, είχαν εγκαταλείψει τις πατρογονικές εστίες τους και αναζητούσαν έναν νέο τόπο εγκατάσταση. Πράγματι, περί το 1780 πολλοί Ηπειρώτες αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις περιουσίες τους και να καταφύγουν όπου βρουν για να σωθούν από τους διωγμούς του Αλή Πασά. Κάποιοι απ’ αυτούς έφτασαν και στην περιοχή της Έδεσσας και εγκαταστάθηκαν στα χωριά της περιοχής, μεταξύ των οποίων και η Φλαμουριά. Όπως προκύπτει από αρχαιολογικά ευρήματα, από τον 1ο μέχρι τον 6ο αιώνα π.Χ. υπήρχαν πολλές επαύλεις και αγροικίες στην περιοχή.

Φούστανη

Εκεί που σμίγει το Πάικο με την οροσειρά του Βόρα, σε υψόμετρο 280 μέτρων, βρίσκεται η όμορφη Φούστανη, γνωστή από το γραφικό της κέντρο με το κανάλι και τους αιωνόβιους πλάτανους. Το όνομα Φούστανη είναι παλαιότατο και μ’ αυτό ονομαζόταν το χωριό κατά την Τουρκοκρατία. Οι κάτοικοι της Φούστανης πριν από την ανταλλαγή ήταν εξισλαμισμένοι Βλαχομογλενίτες και χριστιανοί εξαρτημένοι καλλιεργητές στο τσιφλίκι. Μετά την ανταλλαγή  εγκαταστάθηκαν κυρίως Μικρασιάτες Πελαδαριανοί και Θρακιώτες. Η αμπελουργία ήταν μέχρι πρόσφατα η κυριότερη πηγή εσόδων του χωριού. Πριν από 40 περίπου χρόνια η Φούστανη γινόταν την εποχή του τρύγου κέντρο μεγάλης οικονομικής δραστηριότητας σχετικής με το σταφύλι. Σήμερα οι κάτοικοι είναι κατά κύριο λόγο δενδροκαλλιεργητές. Ένας μικρός αριθμός κατοίκων ασχολείται με το εμπόριο. Στο δρόμο προς τη Νότια, πάνω από το χωριό, υπάρχει ο λόφος Κώνος ή Αυγό. Από την κορυφή του έχει κανείς πανοραμική θέα της Αλμωπίας και η κατοχή του δίνει στον κατέχοντα τον απόλυτο έλεγχο της διάβασης προς την Άνω Αλμωπία. Στην κορυφή του λόφου υπάρχουν εμφανή λείψανα οικοδομήματος, που σε συνδυασμό με το πλήθος χοντρών κεραμιδιών, οδηγούν τη σκέψη στη Ρωμαιοκρατία και το Βυζάντιο. Πεντακόσια μέτρα πριν από τη Φούστανη, στα αριστερά, βρίσκεται η Τούμπα με το Οστεοφυλάκειο των πεσόντων στη μάχη του Σκρα. Τα οστά των πεσόντων στο Σκρα μεταφέρθηκαν το 1923 στη Φούστανη, για να μην πέσουν, όπως λέει η παράδοση, στα χέρια των Σέρβων. Αξιοσημείωτος είναι και ο χώρος με τον εγκαταλειμμένο πια νερόμυλο, που είναι χτισμένος σε αλλεπάλληλες θέσεις. Σχετική πρέπει να είναι και μια αρχιτεκτονική κατασκευή που βρίσκεται δίπλα. Ίσως να ήταν το στήριγμα φτερωτής που έδινε κίνηση σε κάποιο μύλο, πριονιστήριο κλπ. Αξιόλογη υπήρξε η πολιτιστική κίνηση του χωριού.

Διαμονή στο νομό Πέλλας: Βρες το ιδανικό κατάλυμα για αξέχαστες διακοπές!

Booking.com
Translate »
error: Content is protected !!
You don't have permission to register